Đặc Sản Vé Máy Bay 0 Đồng Được Tạo Ra Thế Nào ?

Hàng không là một trong những ngành kinh doanh rắc rối, không chỉ đối với hành khách đi máy bay, đại lý bán vé, mà ngay cả đối với dân hàng không. Nhưng chính sự rắc rối đó đã tạo nên đặc sản có một không hai: Vé 0 Đồng.

Dẫu là đặc sản nhưng nó cũng đang bị đe doạ trước đề xuất áp giá sàn vé máy bay của Jetstar Pacific và Vietnam Airlines, có thể bởi không phải đặc sản nào cũng hợp khẩu vị với mỗi người. Các khách hàng có thể thắc mắc tại sao cùng ngồi một hàng ghế mà một người mua vé 0 đồng, còn người còn lại tốn tiền triệu để mua. Và các loại hình vận tải khác có thể phân bua vì sao cùng bán một loại dịch vụ vận chuyển mà lại có chuyện bán phá giá như vậy.

Chúng ta hãy khoan bàn luận về đề xuất sàn giá vé máy bay. Câu chuyện sau đây sẽ minh hoạ rõ nhất về những chiếc vé máy bay giá siêu rẻ, thậm chi là 0 Đồng.

Câu chuyện này được kể bởi ông Lương Hoài Nam, người từng là tổng giám đốc của Jettar Pacific và giám đốc điều hành của Air Mekong.

Giả sử có một chuyến bay từ Hà Nội vào TP.HCM với loại máy bay A320 có 180 ghế. Theo mức giá có sẵn dao động từ 1-3 triệu đồng/ khách. Với mức giá vé trong khoảng đó số người sẵn sàng mua vé với mức giá đó là 75% số ghế, tức là 135 khách.

Trước tiên tối sẽ đóng gói 135 khách này lại, Với số khách này chúng tôi đã có lãi. Nhưng máy bay có tận 180 ghế, dư 45 ghế, tức 25% số ghế.

Tôi bèn nhìn ra thị trường thấy một số người đang định mua vé tàu từ Hà Nội vào TP.HCM với giá 600 nghìn. Tôi đọc vị được họ và biết họ đang suy nghĩ “Ước gì có vé máy bay 800 nghìn, thì mình thêm 200 nghìn vào đi máy bay cho khoẻ, 1 triệu đồng đắt quá.”

Tôi lại thấy 1 số người khác lại có ý định mua vé ô tô từ Hà Nội Vào TP.HCM với giá 300.000 Đồng. Tôi đọc vị được họ và biết họ đang nghĩ “Ước gì có vé máy bay 500.000 Đồng mình sẽ thêm 200.000 Đồng vào đi cho khoẻ, 1 triệu đồng đắt quá !”

Tôi thấy nhiều người Hà Nội chưa có ý định đi đâu cả. Tôi đọc vị họ và biết họ đang nghĩ “Giá như có vé máy bay thật rẻ, vài trăm nghìn hay vài ba trăm nghìn mình sẽ làm chuyến TP.HCM chơi vài ngày rồi về.”

Khi biết rõ được các vấn đề trên tôi bèn chế ra những loại vé có mệnh giá 800.0000, 500.000. 200.000, 100.000, thậm chí là 0 đồng. và bán cho họ theo các mức giá vì máy bay còn nhiều chỗ trống. Bởi khi bỏ túi 135 hành khách mua vè từ 1 -3 triệu đằng nào cũng phải thực hiện chuyến bay từ Hà Nội và TP.HCM với tổng chi phí bay cố định.

Việc tôi bán thêm vé và chở thêm mấy chục khách cũng không làm tổng chi phí bay của tôi không thêm bao nhiêu. Phần doanh thu nhận được từ những vé dưới 1 triệu đồng xem như không có chi phí bỏ ra.

Hơn nữa, có thêm khách tôi có thể bán thêm được thức uống. Tôi mua một suất ăn hết 25.000 Đồng, lên máy bay tôi bán lại 45.000 Đồng, chênh 20.000 Đồng. Như vậy bằng việc bán vé máy bay dưới 1 triệu đồng tôi thu được thêm khá nhiều tiền.

Nói tóm lại, vé máy bay giá rẻ là công cụ hữu hiệu để các hãng hàng không tối ưu hoá doanh thu, lợi nhuận chuyến bay thông qua việc lấy bớt khách hàng từ đường sắt, đường bộ và kích cầu tiêu dùng (đang không có ý định đi máy bay bỗng dưng muốn đi.)

Lẽ đương nhiên, các hãng hàng không, không bao giờ hỏi “anh trả được bao nhiêu ?” Bạn đi chơi hay đi gấp vì công việc ?” Thay vào đó họ đưa ra các mức giá khác nhau thông qua việc mua trước hoặc giới hạn số vé giá rẻ.

Nhưng đã là đặc sản thì chả bao giờ dễ chế biến. Có rất nhiều cái khó.

  • Cái khó thứ nhất là làm sao để biết có bao nhiêu người sẵn sàng chi 1-3 triệu đồng mua vé cho chuyến bay đó để quyết định bán bao nhiêu vé giá rẻ cho chuyến bay đó. Mặc khác người trả giá vé cao thường mua gấp hoặc sát ngày bay, trong khi chỗ bay rẻ cần phải bán sớm, càng xa ngày bay càng tốt. “Mua sớm giá rẻ, mua trễ giá mắc” như vậy mới hợp tình hợp lý.
  • Cái khó thứ hai thật sự khó hơn nhiều là làm sao để đóng gói số khách sẵn sàng mua vé với giá từ 1- 3 triệu đồng để khi tung ra vé giá rẻ hoặc siêu rẻ thì họ sẽ không mua những vé này. Một chuyến bay từ Hà Nội vào TP.HCM chở đầy hành khách dưới 1 triệu đồng thì lỗ to. Nói “đóng gói”, “bỏ túi” trong tưởng tượng mà thôi, chứ những người đó vẫn chưa mua vé.

Chia sẻ của ông Lương Hoài Nam cũng phần giúp ta hiểu tại sao có hãng hàng không bán giá vé 0 đồng nhưng vẫn có lãi. Trên thực tế, Vietjet là hãng hàng không nổi tiếng về đặc sản này nhưng lãi của họ lên đến 2.500 tỷ  đồng sau thuế trong năm 2016. Tuy nhiên, trò chơi vé 0 đồng không hề dễ, nếu thực hiện không tốt thì nguy cơ thua lỗ rất cao, mà điển hình Jetstar Pacific đã từng làm và lỗ nặng.